Vieren doe je onderweg, niet aan de finish

Vraag je hoe het gaat, dan krijg je ongeveer hetzelfde antwoord. Ja, het loopt. Nog even doorbijten. En vieren? Dat doen we pas als het af is.

Want we vieren verjaardagen. Jubilea. De cijfers aan het eind van het jaar. Alles wat daartussen zit vinken we af. Klaar, volgende.

Bij een klusje van een middag werkt dat prima. Maar zodra iets lang duurt, gaat het wringen. Dan streep je maandenlang dingen weg zonder dat het voelt alsof je ergens komt.

Ik kwam daar op mijn twintigste achter. Niet op het werk, maar in de spreekkamer van mijn huisarts. Ik was al jaren ziek, en hij legde me een behandeltraject voor. Mijn kans om beter te worden. Alleen… het zou minstens twee jaar duren.

Twee jaar. Ik wist meteen: als ik dit ga afvinken, hou ik het niet vol.

Twee jaar duurt eindeloos, tot je het in stukken hakt

Ik pak mijn telefoon en open de rekenmachine.

2 x 365 = 730 dagen.

Zevenhonderddertig. Twee keer mijn verjaardag. Twee keer kerst. Oef. Hoe hou ik dit vol?

Maar wacht even. Dat traject bestaat uit acht stappen.

730 ÷ 8 = 91 dagen. Nog geen honderd dagen per stap.

91 ÷ 30,5 = 3 maanden. Eén kwartaal per stap.

Hé. Dat klinkt ineens wel te doen.

Ik trek een vel papier uit mijn bureaula en schrijf die acht stappen op. Met een vierkantje ernaast. Netjes. Overzichtelijk.

En dan kijk ik ernaar en denk ik: wat saai zeg. Dit zijn twee jaar van mijn leven.

Ik wilde die vooruitgang niet afvinken. Ik wilde elke stap vieren, hoe klein die ook was.

Een tastbare reminder

Dus besluit ik: bij elke stap koop ik een bedeltje voor een armband. Een tastbare reminder om mijn pols. Kijk, je gaat vooruit.

En dan gebeurt er iets waar ik niet op had gerekend. Andere mensen beginnen ze ook te geven.

Mijn zus geeft er eentje waar Family Forever op staat, met allemaal lachende gezichtjes. Mijn oma geeft me geld zodat ik er zelf een mag uitzoeken. "En het mag ook de duurste zijn," zegt ze er lachend bij. Ik kies een plantje met kleine diamantjes erin. Voor groei.

En dan belt de buurvrouw aan. Met een klein doosje in haar handen, roze strikje eromheen. "Je moeder vertelde me over je bedelarmband. En ik wil ook laten weten dat wij aan je denken."

Uiteindelijk was de armband helemaal vol. Er kon geen bedeltje meer bij.

En toen kwam er zo'n dag. Ik werd wakker en ik wist het meteen: dit wordt een dag in bed. De vrachtwagen is weer over me heen gereden.

Ik lag daar. En ik tilde mijn arm op. Naar het raam, naar het zonlicht.

En al die bedeltjes gingen glanzen.

Elke stap die ik had gezet. En elke persoon die naast me stond.

Aan mijn arm hing een hele groep mensen die mij steunen.

Wat vink jij af?

Geen behandeltraject van twee jaar, hoop ik. Maar vast wel zoiets. Een verbouwing. Een reorganisatie. Een opleiding naast je werk. De zorg voor iemand van wie je houdt. Iets dat lang duurt en waar je middenin zit.

En wat doen we? Afvinken. Door.

Op kantoor gaat het al net zo. We vieren de oplevering, het jubileum, de jaarcijfers. Maar die veertig stappen die daarvoor nodig waren? Die noemt niemand. Want er ligt alweer iets nieuws.

Een vinkje zegt: klaar, volgende. Het zegt niks over wat het je kostte om daar te komen.

En dat is precies het probleem. Want bij iets langs is de tussentijd het zwaarste stuk. Het begin is nog spannend, het einde komt in zicht, maar het midden? Dat is gewoon volhouden.

Kleine stapjes maken grote sprongen

James Clear schrijft in Atomic habits dat het niet gaat om de grootte van je stap, maar om het feit dát je hem zet. Elke dag een procentje vooruit. Alleen: één procent voel je niet. Dus als je het niet zichtbaar maakt, lijkt het alsof er niks gebeurt.

En dat is wat die bedeltjes deden. Ze lieten me zien dat ik vooruitging, juist op de dagen dat het niet zo voelde.

Er zit trouwens nog iets in. Onderzoek naar sociale steun laat zien dat steun van anderen werkt als een buffer: dezelfde zware periode weegt minder zwaar als je hem niet alleen draagt. Bij mij hing dat bewijs gewoon om mijn pols.

Vieren is niet de beloning voor de finish. Het is de brandstof voor onderweg. En het mooiste is: je viert nooit alleen. Zodra jij hardop zegt waar je middenin zit, blijken er altijd mensen te zijn die mee willen doen.

Aan de slag: vier je stappen

Wat heb je nodig: tien minuten, een pen en papier.

1. Pak dat ene ding dat lang duurt. Dat project, die verbouwing, dat traject.
2. Hak het in stappen en reken het uit. Hoeveel stappen zijn het, en hoeveel tijd is dat per stap? Bij mij: 730 dagen gedeeld door acht, dus een kwartaal per stap. Een pad wordt een stapje zodra je hem opdeelt.
3. Bedenk per stap iets tastbaars. Geen vinkje, maar iets dat je kunt zien of vasthouden. Een bedeltje, een polaroidfoto aan de muur, jouw feestnummer keihard aan.
4. Vertel één iemand waar je middenin zit. Grote kans dat diegene gaat meevieren. Dat is het stuk dat ik zelf nooit had kunnen bedenken.

Werk je met een team? Hang die stappen zichtbaar op en markeer ze samen. Niet in een projectbestand dat niemand opent, maar op de muur waar je elke dag langsloopt.

Dus conclusie: stel vieren niet meer uit. Het leven is leuker met een beetje confetti, juist ook als het even pittig is. Ik zet alvast "Celebrate good times, come on…" aan. Woehoe!

Liefs, Anke

P.S. Ik heb die armband nog steeds. 

Bronnen

• Clear, J. (2018). Atomic habits: An easy & proven way to build good habits & break bad ones. Random House.
• Cohen, S., & Wills, T. A. (1985). Stress, social support, and the buffering hypothesis. Psychological Bulletin, 98(2), 310–357.

Anke van den Bos is spreker en auteur van het boek Lichtpuntjes spotten. Ze geeft keynotes en workshops over geluk in moeilijke tijden, voor teams die altijd aan staan. Wil je haar bij jouw evenement of team? Neem contact op met Athenas.